Ghép Giác Mạc

Bất kỳ khi nào thị lực bị giảm do rối loạn giác mạc như nhiễm trùng, tổn thương và các bệnh thoái hóa, ghép giác mạc có thể là một biện pháp hữu hiệu để phục hồi thị lực. Chương trình phẫu thuật ghép giác mạc của chúng tôi được khởi đầu vào năm 1991 tại Trung Tâm Mắt Quốc Gia Singapore (SNEC) và cho đến nay đã thực hiện được 3.300 ca với tỉ lệ thành công cao. SNEC thực hiện 250 – 300 ca ghép giác mạc hàng năm với tỉ lệ mảnh ghép sống sót đạt tới 90%, có thể xem như gần 100% với những thủ thuật mới như ghép giác mạc nội mô (DLEK). Ngân hàng mắt quốc gia Singapore (SEB) mỗi năm cung cấp một lượng lớn giác mạc chất lượng cao của người hiến tặng cho các thủ thuật cấy ghép giác mạc này và SNEC đã và đang làm việc rất chặt chẽ với SEB để đảm bảo giác mạc hiến tặng luôn trong điều kiện bảo quản tốt nhất để đạt được tiêu chuẩn và chất lượng nhất.

Ghép giác mạc là gì?

Khi giác mạc của bạn trở nên mờ, các tia sáng không thể đi qua để tiến đến phần nhạy ánh sáng của mắt được gọi là võng mạc, dẫn đến thị lực kém hay có thể chuyển sang mù. Ghép giác mạc là một phương pháp phẫu thuật nhằm thay thế lớp màng mờ/ vết sẹo giác mạc bằng giác mạc được hiến để phục hồi thị lực.


Sẹo giác mạc

Ai cần ghép giác mạc?

Hầu hết những người có thị lực kém do tổn thương giác mạc hay mờ, nhưng dây thần kinh và võng mạc vẫn còn tốt, thì ghép giác mạc có thể là giải pháp hữu hiệu để phục hồi thị lực. Một lớp màng mờ hay đục có thể xuất hiện từ vết sẹo của bất kì nguyên nhân nào như chấn thương hay nhiễm trùng hay sưng giác mạc hay sự lão hóa của lớp các tế bào tận trong cùng giác mạc (còn được gọi là lớp nội mô giác mạc). Lớp này không thể “phát triển trở lại” hay tái sinh và chỉ có thể được thay thế bằng một giác mạc hiến tặng thông qua phương pháp cấy ghép.

Ít phổ biến hơn, ghép giác mạc có thể được thực hiện trong tình trạng cấp cứu để điều trị nhiễm trùng nặng ở giác mạc, hay để “vá” lớp giác mạc quá mỏng, các khuyết tật hay lỗ thủng trong giác mạc hay củng mạc (củng mạc là lớp phủ màu trắng bên ngoài của mắt). Tình trạng sau cùng có thể xảy ra do các chấn thương, viêm hay nhiễm trùng trước đó.

Không giống với những phương pháp cấy ghép nội tạng khác, ghép giác mạc có thể được thực hiện lặp đi lặp lại nhiều lần nếu các lần ghép trước không thành công. Tuy nhiên tỉ lệ thành công của các lần ghép sau có thể thấp hơn lần ghép đầu tiên và thuốc chống đào thải là cách hữu dụng để ngăn chặn tình trạng thải đào thải trong những trường hợp này.

Có nhiều cách ghép giác mạc được thực hiện tại SNEC. Phương pháp ghép cổ điển là ghép giác mạc xuyên thấu (Ghép toàn bộ giác mạc) (Penetrating Keratoplasty - PK) PK là một phương pháp vi phẫu mà phần trung tâm có đường kính 7-8mm của giác mạc bị tổn thương hay mờ được loại bỏ và thay vào đó là giác mạc trong suốt và khỏe mạnh được khâu bằng những sợi chỉ nylon vi phẫu rất nhỏ.

                    Hình 1a : Phương pháp ghép giác mạc xuyên (Ghép toàn bộ giác mạc) 

Ngoài phương pháp PK, SNEC còn áp dụng các phương pháp ghép giác mạc mới hơn và tiên tiến hơn được gọi là phương pháp ghép giác mạc lớp mỏng (LK) nhằm tránh được các yếu điểm của phẫu thuật PK, trong phương pháp LK chỉ có phần giác mạc bị tổn thương được cắt bỏ và thay thế, giữ lại các mô giác mạc khỏe mạnh. Khi chỉ có các lớp biểu mô, lớp rất mỏng nằm ngoài cùng của giác mạc bị thay thế, phẫu thuật đó được gọi là Ghép giác mạc lớp mỏng trước (ALK), và khi hầu hết các lớp biểu mô phía trước, bao gồm lớp sâu hơn của giác mạc được cắt bỏ, thủ thuật đó được gọi là ghép giác mạc lớp trước sâu (DALK). Một phương pháp khác của ALK là Ghép giác mạc trị liệu lớp mỏng bằng kỹ thuật tự động (ALTK), đối với phương pháp này chúng tôi sử dụng một thiết bị đặc biệt để hổ trợ thực hiện phẫu thuật. Có nhiều cuộc phẫu thuật khó đòi hỏi kỹ thuật và phương pháp phẫu thuật nhằm giữ lại lớp sâu nhất hay lớp phía sau giác mạc (được gọi là lớp decimet và lớp nội mô) (Hình 1b). Khoảng 30% ca ghép giác mạc tại SNEC được thực hiện bằng phương pháp ALK và DALK. Ngày nay, SNEC là một trong vài trung tâm ghép dẫn đầu trên thế giới, và là trung tâm Châu Á đầu tiên thực hiện các kỹ thuật ghép giác mạc LK tiên tiến nhất cho bệnh nhân ghép giác mạc.

                     Hình 1b : Phương pháp ghép giác mạc – Ghép giác mạc lớp mỏng trước

Chỉ khi các lớp trước và sau giác mạc bị bệnh được thay thế, phương pháp này được gọi là Ghép giác mạc nội mô (EK hay DSAEK). SNEC là trung tâm dẫn đầu ở Châu Á về phẫu thuật EK và hơn 39% ca ghép giác mạc ở SNEC là EK (Hình 2). Ngày nay EK hầu như là phương pháp ghép giác mạc tiên tiến nhất hiện nay, vì cơ bản nó được xem là phương pháp mới ít mũi khâu với kỹ thuật ghép giác mạc “lỗ khóa”. Chỉ duy nhất lớp mỏng tận trong cùng của giác mạc bị thay thế, và thủ thuật này được thực hiện qua một vết rạch nhỏ (4-5mm) ở bên cạnh giác mạc, có nghĩa là gần như giác mạc của bệnh nhân không bị loại bỏ, không mũi khâu trên giác mạc, và mắt tốt hơn nhiều so với phẫu thuật PK. Vì không có mũi khâu nên việc hồi phục thị lực nhanh hơn và bệnh nhân EK có thị lực tốt hơn bởi vì họ ít bị loạn thị hay tật khúc xạ. Các bác sĩ phẫu thuật tại SNEC phát minh ra một thiết bị được gọi là EndoGlide, đã được minh chứng cho kết quả tốt hơn và mang tính an toàn cao hơn cho phẫu thuật EK.

                                      Hình 1c: Ghép giác mạc - Ghép giác mạc nội mô 

                                                 

Chúng tôi là trung tâm đào tạo hàng đầu ở Châu Á về các kỹ thuật ghép giác mạc phức tạp tiên tiến bao gồm ALK, DALK và phương pháp EK.

                         Hình 2 : Biểu đồ biểu thị cho các kỹ thuật ghép giác mạc ở SNEC

Tin tức khác:

Danh sách bác sĩ

next prev

Thống kê